Στένωση Καρωτίδων και Αγγειακό Εγκεφαλικό Επεισόδιο

Τι είναι η στένωση καρωτίδων;

Το Αγγειακό Εγκεφαλικό Επεισόδιο (ΑΕΕ) αποτελεί μία από τις συχνότερες αιτίες θανάτου στις Ηνωμένες Πολιτείες.
Περισσότερο από το 85% των εγκεφαλικών επεισοδίων είναι ισχαιμικής αιτιολογίας, δηλαδή οφείλονται σε διαταραχή της αρτηριακής αιμάτωσης του εγκεφάλου.

Η στένωση των καρωτίδων ευθύνεται για περίπου 7–8% των ισχαιμικών ΑΕΕ.
Παρότι τις τελευταίες δεκαετίες η θνητότητα από το εγκεφαλικό έχει μειωθεί, η συνολική συχνότητά του παραμένει αυξημένη, με σημαντικό κοινωνικό και οικονομικό κόστος.

Επιπλέον, οι ασθενείς που επιβιώνουν από ένα ΑΕΕ συχνά αντιμετωπίζουν μόνιμη νοσηρότητα ή αναπηρία.
Αξίζει να σημειωθεί ότι περίπου οι μισοί ασθενείς θα υποστούν δεύτερο εγκεφαλικό επεισόδιο μέσα στα επόμενα πέντε χρόνια.

Ποιες βλάβες των καρωτίδων μπορεί να προκαλέσουν αγγειακό εγκεφαλικό επεισόδιο;

Η αθηρωμάτωση των καρωτίδων αποτελεί τη συντριπτική πλειοψηφία των βλαβών στην νόσο των καρωτίδων.
Ο βολβός του διχασμού των καρωτίδων αποτελεί ευαίσθητο σημείο του αρτηριακού δικτύου για την ανάπτυξη αθηρωματικής νόσου.
Ωστόσο, οι προδιαθεσικοί παράγοντες είναι οι ίδιοι με αυτούς που προδιαθέτουν σε εμφάνιση αθηρωματικής νόσου σε οποιοδήποτε άλλο αγγειακό υπόστρωμα, όπως η στεφανιαία νόσος.

Αιτίες  και μορφές της στένωσης καρωτίδων

Η αθηρωμάτωση των καρωτίδων αποτελεί τη συντριπτική πλειοψηφία των βλαβών στην νόσο των καρωτίδων.
Ο βολβός του διχασμού των καρωτίδων αποτελεί ευαίσθητο σημείο του αρτηριακού δικτύου για την ανάπτυξη αθηρωματικής νόσου.
Ωστόσο, οι προδιαθεσικοί παράγοντες είναι οι ίδιοι με αυτούς που προδιαθέτουν σε εμφάνιση αθηρωματικής νόσου σε οποιοδήποτε άλλο αγγειακό υπόστρωμα, όπως η στεφανιαία νόσος.

Παράγοντες κινδύνου για στένωση καρωτίδων:

• Το κάπνισμα
• Ο σακχαρώδης διαβήτης
• Η υπέρταση,
• Η προχωρημένη ηλικία 
• Η υπερλιπιδαιμία 

Ποια είναι τα συμπτώματα της στένωσης καρωτίδων;

Η στένωση των καρωτίδων μπορεί να παραμείνει ασυμπτωματική για μεγάλο χρονικό διάστημα.
Ωστόσο, σε πολλές περιπτώσεις εκδηλώνεται με νευρολογικά συμπτώματα που σχετίζονται με μειωμένη αιμάτωση του εγκεφάλου ή με εμβολισμό.

Τα συμπτώματα μπορεί να είναι παροδικά ή μόνιμα, ανάλογα με τη βαρύτητα του επεισοδίου.

    Α. Παροδικό Ισχαιμικό Επεισόδιο (ΠΙΕ)

Το Παροδικό Ισχαιμικό Επεισόδιο αποτελεί συχνά προειδοποιητικό σημάδι εγκεφαλικού.
Χαρακτηρίζεται από αιφνίδια νευρολογικά συμπτώματα που διαρκούν λιγότερο από 24 ώρες και συνήθως υποχωρούν πλήρως μέσα σε λίγα λεπτά.

Τα πιο συχνά συμπτώματα περιλαμβάνουν:

• κινητικές διαταραχές (αδυναμία, παράλυση και αδέξιες κινήσεις)
• αισθητικές διαταραχές (μούδιασμα, υπαισθησία και παραισθησίες) στο πρόσωπο, το άνω και το κάτω άκρο στην πλευρά που είναι αντίθετα με την πάσχουσα καρωτίδα,
• διαταραχές του λόγου (διαταραχή αντίληψης λόγου, αφασία, δυσαρθρία)
• παροδική απώλεια όρασης στον οφθαλμό στην ίδια πλευρά με την πάσχουσα καρωτίδα.

Τα συμπτώματα εμφανίζονται συνήθως στην αντίθετη πλευρά από τη στενωμένη καρωτίδα.

 

Β. Ισχαιμικό Αγγειακό Εγκεφαλικό Επεισόδιο (ΙΑΕΕ)

Πρόκειται για τις ίδιες νευρολογικές εκδηλώσεις που αφορούν το παροδικό ισχαιμικό επεισόδιο, με τη διαφορά ότι τα συμπτώματα διαρκούν για περισσότερες από 24 ώρες.

Τα συμπτώματα είναι παρόμοια με αυτά του παροδικού επεισοδίου, αλλά μπορεί να οδηγήσουν σε μόνιμη νευρολογική βλάβη ή αναπηρία.

Διάγνωση της στένωσης των καρωτίδων

Για την διάγνωση της στένωσης καρωτίδων, εκτός από το ιστορικό και την φυσική εξέταση, θα χρειαστεί να γίνει ένα υπερηχογράφημα (triplex) των καρωτίδων. Είναι μια σχετικά φτηνή, αξιόπιστη και ανώδυνη εξέταση, η οποία εφόσον γίνει από έμπειρο εξεταστή έχει υψηλή διαγνωστική ακρίβεια.

Υποψήφιοι ασθενείς για προληπτική εξέταση :

-ασθενείς με συμπτώματα καρωτιδικής νόσου

– ασυμπτωματικοί ασθενείς με προδιαθεσικούς παράγοντες κινδύνου όπως:

• προχωρημένη ηλικία,
• κάπνισμα,
• υπέρταση,
• σακχαρώδης διαβήτης,
• στεφανιαία νόσος
• υπερλιπιδαιμία 
• περιφερική αρτηριοπάθεια 

Επιπρόσθετα, εκτός από το triplex μπορεί να απαιτηθεί περαιτέρω έλεγχος με αξονική, μαγνητική ή ψηφιακή αφαιρετική αγγειογραφία.

Ποια είναι η θεραπεία της στένωσης καρωτίδων;

Α. Συντηρητική αντιμετώπιση

Η συντηρητική αντιμετώπιση  της αποφρακτική νόσου της καρωτίδας γίνεται σε ήπιου-μετρίου βαθμού ασυμπτωματικές στενώσεις και περιλαμβάνει :

Φαρμακευτική αγωγή:  Αντιαιμοπεταλιακά φάρμακα (ασπιρίνη, κλοπιδογρέλη) και φάρμακα για την ρύθμιση της δυσλιπιδαιμίας (στατίνες)

Αλλαγές στον τρόπο ζωής :Διακοπή καπνίσματος, υγιεινή διατροφή, άσκηση, διαχείριση βάρους και ρύθμιση των παραγόντων κινδύνου για τη νόσο όπως υπέρταση, σακχαρώδης διαβήτης, καρδιακές αρρυθμίες και στεφανιαία νόσος.

Β. Χειρουργική αντιμετώπιση

Η χειρουργική αντιμετώπιση της στένωσης των καρωτίδων ενδείκνυται σε συμπτωματικές στενώσεις που υπερβαίνουν το 50% και μερικές φορές σε σοβαρές στενώσεις που υπερβαίνουν το 70%, ακόμη και αν δεν προκαλούν συμπτώματα. Οι παρεμβατικές επιλογές περιλαμβάνουν την: 

1. Καρωτιδική ενδαρτηρεκτομή

Η καρωτιδική ενδαρτηρεκτομή είναι η χειρουργική επέμβαση που εκτελείται από αγγειοχειρουργούς, ώστε να ανοιχθεί και να καθαριστεί η καρωτίδα αρτηρία από την αθηρωμάτωση, με σκοπό την μείωση του κινδύνου για αγγειακό εγκεφαλικό επεισόδιο.

2. Αγγειοπλαστική με χρήση stent

Η αγγειοπλαστική καρωτίδας με  stent είναι μια εναλλακτική της καρωτιδικής ενδαρτηρεκτομής παρεμβατική μέθοδος, κατά την οποία εισάγεται ένα stent στην στενωμένη καρωτίδα. 

Σε κάθε περίπτωση, η απόφαση για την χειρουργική αντιμετώπιση καθώς και για την μέθοδο με την οποία θα πραγματοποιηθεί, εξατομικεύεται ανάλογα με την ηλικία, τις συνοδές παθήσεις και τα ανατομικά χαρακτηριστικά του ασθενούς.

Ο αγγειολόγος- αγγειοχειρουργός Δρ. Παπουτσής Κωνσταντίνος  , διαθέτει μεγάλη εμπειρία στην καρωτιδική νόσο  και μπορεί να σας ενημερώσει και να σας καθοδηγήσει εξατομικευμένα με συμβουλές για έγκαιρη πρόληψη αλλά και  στις αποτελεσματικές μεθόδους αντιμετώπισης τους. Για περισσότερες πληροφορίες μπορείτε να επικοινωνήσετε και να κλείστε το ραντεβού σας με τον Δρ. Παπουτσή.